088 112 54 54 info@safetyschool.nl


AIDS
Het kan zomaar gebeuren: één misgreep en je prikt je aan een (mogelijk door een drugverslaafde) gebruikte injectienaald. Je kunt daardoor besmet raken met een virus. Denk aan het hepatitis B virus of hepatitis C virus (HBV of HCV). Of aan het Humaan Immunodeficientie Virus (HIV), dat AIDS kan veroorzaken.

Hepatitis B en C zijn virale infectieziekten die via bloed-bloedcontact of geslachtsverkeer worden overgebracht. Reeds kleine hoeveelheden bloed kunnen de ziekte overbrengen. Kans op infectie na een prikaccident ligt voor HBV en HCV tussen de 3 en 30%. 65% Van de infecties wordt niet opgemerkt. In slechts een klein deel van de gevallen verloopt de ziekte ernstig.

In 10% van de gevallen ontstaat een chronische leverontsteking (hepatitis). Naast ziekenhuismedewerkers en EHBO-ers loopt ook schoonmaakpersoneel een licht verhoogd risico op besmetting door een prik-accident.

Tegen hepatitis B is vaccinatie mogelijk. Na vaccinatie kan je niet meer geïnfecteerd worden. Na een mogelijke besmetting kan je beschermd worden door toediening, binnen 24 uur, van een injectie met hepatitis-B-immunglobuline (HBIG). Dit laatste meestal gecombineerd met de eerder genoemde vaccinatie. Vaccinatie wordt aangeboden aan werkenden, met een groot risico op contact met besmette materialen.

Tegen hepatitis C is geen bescherming vooraf mogelijk. Bij een grote infectiekans moet op gezette tijden (tijdstip 0 en na 3 en 6 maanden) bloedonderzoek plaatsvinden. Als sprake blijkt van infectie, volgt een specifieke therapie tegen HCV.

Ook HIV wordt door bloed-bloedcontact of geslachtsverkeer overgebracht. Dit kan leiden tot (vaak langdurig) dragerschap zonder verschijnselen, of tot AIDS. Het risico van overdracht na een prik-accident is kleiner dan 0,3%. Het virus is veel minder besmettelijk dan HBV, en veel gevoeliger voor uitdroging en ontsmettingsmiddelen. Tegen HIV is (nog) geen bescherming vooraf mogelijk. Ook hier volgt na een accident bloedonderzoek (anti-HIV-bepaling) op tijdstip 0 en na 3 en 6 maanden.

Bij een grote kans op infectie kan in overleg met een (liefst) academisch ziekenhuis besloten worden om een specifieke preventieve behandeling te starten: de zogenaamde PEP-behandeling. Deze behandeling is zeer ingrijpend (veel bijwerkingen). Daarom wordt deze behandeling pas na zorgvuldige overweging uitgevoerd.

Wat te doen na een prik-accident?

Na een (ernstig) prik-accident met mogelijke c.q. waarschijnlijke bloedoverdracht moet je:

  1. De wond goed laten (door)bloeden.
  2. Het getroffen lichaamsdeel goed wassen met water en zeep.
  3. De wond desinfecteren met bijv. jodium of chloorhexidine.
  4. Leidinggevende inlichten: bedrijfsongeval.
  5. De huisarts of bedrijfsarts raadplegen.
  6. Indien deze niet bereikbaar is bel dan de plaatselijke GGD of (academisch) ziekenhuis en meld dat er een prik-accident met bloed-bloedcontact heeft plaatsgevonden. De arts van het GGD-ziekenhuis doet dan het volgende:
    1. Afnemen nul-serum (uitgangspunt voor het opsporen van voor HCV en HIV).
    2. Ben je niet niet gevaccineerd tegen HBV: injectie toedienen met HBIG binnen 24 tot 48 uur. Ben je wel gevaccineerd? Dan vindt, afhankelijk van titer en laatste vaccinatie evt. een vervolgvaccinatie plaats.
    3. Bij grote grote kans op overdacht van een aanmerkelijke hoeveelheid bloed: overleg over inzet PEP-therapie tegen HIV.

Preventie van prik-accidenten

  • Niet (onbeschermd) met de handen in vuilniszakken of vuilnisbakken grijpen.
  • Als dat toch moet: alleen met stevige leren handschoenen.
  • Gebruik voor mogelijk scherpe voorwerpen extra stevige afvalzakken of harde containers. Naalden niet terugsteken in hoesjes.
  • Pas op dat een plastic afvalzak bij het dragen niet tegen de benen slingert.

Tot Slot

  • Voorkom dat je geprikt wordt.
  • Ben je toch geprikt? Pas eerste hulp toe en handel zoals hierboven beschreven.
  • De donor (voormalige eigenaar van de naald) is veelal onbekend. De mate van besmettingsgevaar moet daarom bepaald worden door onderzoek door een arts / GGD. Het is belangrijk dat de naald / het voorwerp VEILIG naar de arts wordt vervoerd.

Onze EHBO locaties: AmsterdamEindhovenRotterdamUtrechtLeeuwardenEdeMeppel en Zwolle.
Onze BHV locaties: AmsterdamRotterdamEindhovenUtrechtZwolleLeeuwardenEde en Meppel.